Akıllı Telefonlarınız Gizliliğinizi Nasıl İhlal Ediyor?

Akıllı telefonların yaygınlaşması, özel hayatımıza ikinci şahısların dahil olmasına yol açtı. Gizliliğinizi ihmal etmelerini engelleyen uygulamalar yükleseniz dahi yanınızdan ayırmadığınız akıllı telefonların varlığı, gizliliğe büyük bir tehdit arz ediyor.

Gizliliğiniz için tedbir almak ve haberiniz olmadan nelerin döndüğü hakkında bilgilenmek isterseniz akıllı telefonların sizin gizliliğinize nasıl müdahale ettiklerini baştan aşağı gözden geçirelim.

1. Çekilen Fotoğraflarda Tutulan Konum Bilgileri

Android ve iOS tabanlı işletim sistemlerine sahip telefonlarda, çektiğiniz her fotoğrafın içine konum bilgilerinizin yerleştirildiğinden haberdar mıydınız? Bu, çekilen her fotoğraftan nerede olduğunuzun öğrenilmesi ve yine her çekilen fotoğraftan o yere ne sıklıkla gittiğinizin öğrenilmesi anlamına gelir.

Geliştirici Felix Krause, bu bilgilerin ne kadar tehlikeli boyutta olduğunu gösteren bir uygulama geliştirdi. Fotoğraflarınıza erişim izni alan herhangi bir uygulama, fotoğraflarınızın nerede çekildiğini kolaylıkla öğrenebilir. Bu bilgilerden yola çıkarak nerede geziye başladığınızı ve nerede gezinizi sonlandırdığınızı, nerede çalıştığınızı ve daha fazlasını açıklayabilirler.

Bunu Android tabanlı işletim sisteminde devre dışı bırakmak için öncelikle Kamera uygulamasını açın. Ayarlara girin ve konum kaydetme seçeneğini devre dışı bırakın.

iOS tabanlı işletim sistemi için ise Ayarlar > Gizlilik > Konum Servisleri yolunu takip edin. Konum kaydetme özelliğini devre dışı bırakmak için listeden kamerayı bulun ve “Asla” seçeneğini seçin.

2. Gizliden Gizliye Yapılan Ekran Kayıtları

Yüklediğiniz uygulamaların haberiniz olmadan sizleri dinlemesi, söylediğiniz her kelimeyi kaydetmesi sıkça hissedilen bir korkudur. Peki ya ekranınızı kaydeden uygulamaların da olabileceğini söylesek?

Ne yazık ki, kaynak kodlarına erişemediğimiz bazı uygulamalar, keylogger ile eşdeğerdir.

Alphr, 2018’in ortalarında, araştırmacıların birçok Android uygulamasının üçüncü taraflara kullanıcıların ekran görüntülerini gönderdiğini tespit etti. ZDNet, iOS için Uber uygulamasında, insanların ekranlarının kaydedilmesine izin veren kodları bulan araştırmacılar ile görüştü.

Ekranınızda yer alan, başkaları ile paylaşmak istemediğiniz birçok özel bilginiz her gün üçüncü taraflara ulaştırılıyor. Telefonunuzdaki özel mesajlaşmalar, aramalar, şifreler, fotoğraflar ve daha fazlası, kötü niyetli kimseler tarafından çalınıyor.

3. Uygulama İzinleri

Uygulamalara verilen izinlerin sizi ne kadar zora sokabileceğinden, sizin için ne kadar büyük bir tehlike içerdiğinden yukarıda bahsettik. Konumunuz, mikrofonunuz gibi hassas bilgileriniz için izin isteyen uygulamalara izin verirken iki kere düşünmelisiniz.

Hem Android hem de iOS, uygulamalara verilen izinlerde düzenlemeler yapmanıza izin verebiliyor ancak bir defaya mahsus izin verdiğiniz bu uygulamalar, bilgilerinize erişmeye devam edebilir.

Mesajlaşma uygulamaları sizlerden mikrofon izni isteyebilir, bu son derece doğal karşılanabilir bir durumdur ama büyük markalardan reklam almaları için izlediğiniz programları, oynadığınız oyunları, konuştuğunuz konuları ve daha fazlasını gizlice dinleyerek profilinizi oluşturabilir ve bu oluşturulan profile göre markaların hitap ettiği kesime girersiniz. Dolayısıyla uygulamaları yüklemeden önce gizlilik politikalarını gözden geçirmeniz akıllı bir seçim olacaktır.

4. Tarayıcı Takibi

Web siteleri; bulunduğunuz yerin, işletim sisteminizin, tarayıcınızın, ip adresinizin ve daha fazlası hakkında bilgi toplar.

Google’ın tarayıcısı olan Chrome, reklamverenlere daha iyi bir hizmet sunabilmek için tarayıcınızda gerçekleştirdiğiniz faaliyetleri kayıt altına alır. Aynı zamanda, gizlilik için başka tarayıcılara hücum etmemelisiniz. Üçüncü taraflara bilgilerinizin izniniz olmadan gönderilmesini istemezsiniz, değil mi?

5. Telefonunuzun Algılayıcıları

Akıllı telefonlarınızda cihazla ilgili fiziksel bilgileri ölçmek için birçok sensör mevcuttur. Bunlardan bazıları şunlardır:

  • Uygulamaların cihazı hangi pozisyonda kullandığınızı anlamasını sağlayan ivmeölçer,
  • İvmeölçerden daha hassas ölçümler yapan jiroskop,
  • Cihazınızın nerede olduğunu tespit etmek için kullanılan GPS,
  • Cihazınıza herhangi bir nesnenin yaklaştığını algılayan yakınlık sensörü,
  • Nabız ölçer,
  • Parmak izi tarayıcı.

Çeşitli uygulamalar, cihazınızda bulunan sensörlere çeşitli amaçlarla erişim isteyebilir. Önceki maddelerde de belirtildiği gibi, uygulamaların bu bilgileri kaydettiğini ve üçüncü taraflara ulaştırdığını hiçbir şekilde öğrenemezsiniz.

6. Ücretsiz Wi-Fi Ağları

Ücretsiz Wi-Fi bulduğunuz zaman balıklama atlamamanızda büyük yarar var. Kafeler, havaalanları ve oteller gibi yerlerde ücretsiz Wi-Fi bağlantılarından kaçının zira bu ücretsiz Wi-Fi noktaları, bilgisayar korsanlarının banka hesaplarınıza dahi girmesine neden olabilir.

VPN kullanmanız, işinin ehli olmayan bilgisayar korsanlarını durdurabilir ama profesyonel bir bilgisayar korsanını asla. Herhangi bir Wi-Fi ağına bağlanırken -komşunuzun evi de dahil- ağın sahibinden ağ hakkında gerekli bilgileri edinin, güvenilir olduğundan emin olunca bağlanın.

7. Mobil Servis Sağlayıcılar

Uygulamalardan tutun işletim sistemlerinizden gelen gizlilik ihlallerine kadar bahsettik ama mobil servis sağlayıcınızı da unutmamanız gerekiyor.

Mobil servis sağlayıcıları tarafından nerede olduğunuz, nereye gittiğiniz, hangi sıklıkla hangi yerde bulunduğunuz görülebilir.

Bu yazıdan sonra paranoyak kişiliklere bürünmenizi istemiyoruz ancak bunun, akıllı telefon kullanmanın dezavantajı olduğunu bilmenizde fayda var. Uygulamaların, web sitelerinin, işletim sistemlerinin ve servis sağlayıcılarının topladığı bilgiler ile neler yaptıklarını bilmeniz, daha tedbirli bir akıllı telefon kullanıcısı olmanız için atmanız gereken adımları hızlandıracaktır.

YORUMLAR