Evrenin Kayıp Atomları Sonunda Bulundu!

WHIM
Ramazan Tugay Kahraman
Ramazan Tugay Kahraman teknoloji
YORUM YAZ

Uzun yıllardır bilim adamları evrenin büyük bir bölümünü kapladığı düşünülen karanlık madde ve karanlık enerji üzerinde araştırma yapıyor olsalar da başarılı olamıyorlardı. Yakın zaman önce yayınlanan yeni bir makaleyse Fizikçilerin varlıklarından haberdar oldukları; ancak bir türlü bulamadıkları evrenin kayıp atomlarını ortaya çıkardı ve insanlık tarihinin en büyük problemlerinden bir tanesinin çözümü için büyük bir adım daha atılmış oldu.

Bütün evrenin yüzde 70’nin karanlık enerjiden oluştuğu söylenirken, yüzde 23 gibi büyük bir kısmının da karanlık maddeden müteşekkil olduğu ortaya çıkartılmıştı. İşin ilginç tarafıysa içinde yaşadığımız evrenin yüzde 93’lük kısmını kaplayan karanlık madde ve enerji hakkında bugüne kadar neredeyse hiçbir şeyi ortaya çıkaramamış olmamızdı. Geriye kalan yüzde 7’lik bölüm için Princeton Üniversitesi’nde görevli Renyue Cen’in yaptığı açıklamaysa daha da dikkat çekici bir başka detaya parmak bastı: “Aslına bakarsınız bu oldukça utanç verici: Çevremizdeki maddelerin çoğu karanlık -yani hakkında hiçbir şey bilmiyoruz-, enerjilerse ondan daha karanlık. Farkında olduğumuz atomların da yüzde 5’i hala kayıp.

Kayıp olarak tabir edilen atomlar, aslında galaksiler ile yıldız kümeleri arasında var olan ve çok ince bir ip şeklinde bu kümeleri birbirine bağlayan bir halat tanımlanılıyorlardı. WHIM (Warm-Hot Intergalactic Matter) olarak isimlendirilen bu bağlar, radyasyonun üst bantlarında parlayacak kadar sıcak olmalarına rağmen çok küçük olmaları sebebiyle bir türlü keşfedilemiyorlardı.

Big Bang’den bize miras kalan Cosmic Microwave Background Radiation (Kozmik Mikrodalga Arka Plan Işıması) kullanılarak, bağlantıları diğer galaksilerden ayırmaya çalışan ve onları ilk kez gözlemleme amacında olan bilim adamlarıysa amaçlarına ulaşmayı başardılar. Çünkü CMB’den çıkan fotonlar, WHIM’larda yer alan elektronlara çarparak, bazı zamanlarda enerji kazanabiliyorlardı. Sunyaev-Zel’dovich efekti olarak bilinen bu durum sonucunda da modern gözlem aletlerinin yakalayabileceği görüntüler ortaya çıkıyordu.

Ortaya çıkan görüntüleri analiz eden araştırmacılar da “kayıp” olarak nitelendirilen WHIM bağlarının yüzde 30’luk kısmını tespit etmeyi başardılar. Süper güçlü X-Ray teleskobuyla yapılan gözlemler sonucunda ortaya çıkan yeni keşifse bütün bilim insanlarını heyecanlandırmayı başardı.

YORUMLAR