Gök Bilimciler Plüton’un Yeniden Gezegen Sayılmasını İstiyor

Plütonun Yeniden Gezegen Sayılması İsteniyor 1

Daha önce Güneş Sistemi’nin dokuzuncu gezegeni olarak kabul edilen Plüton, 2006 yılında normal gezen olmaktan çıkarılarak cüce gezegen statüsüne düşürülmüştü. Ancak bazı gök bilimciler Plüton'un gezegen statüsünden çıkarılmasına yol açan kıstasın, bilim tarihinde yeri olmadığını öne sürerek Plüton’a haksızlık yapıldığını iddia ediyor.

Uluslararası Astronomi Birliği’nin (IAU) 2006 yılında belirlediği yeni gezegen tanımına göre, bir gezegenin kendi yörüngesindeki 'en güçlü kütle çekimi etkisine sahip gök cismi' olması gerektiği belirtilmişti ve buna 'yörüngeyi süpürme' adı verilmişti. Bu tanıma göre, gaz gezegeni Neptün ile Kuiper Kuşağı'ndaki bazı asteroidlerle aynı yörüngeyi paylaşan Plüton'un gezegen sayılamayacağına karar verilmişti.

ABD'nin Central Florida Üniversitesi'nden gezegen bilimci Philip Metzger, bir grup meslektaşıyla birlikte 'Icarus' dergisinde yayınladığı makalesinde, Plüton'un gezegen sayılmamasına gerekçe olarak gösterilen kıstasların geçerli olmadığını savundu. Metzer ve meslektaşları, son 200 yıldaki gezegen bilim literatüründe 'yörünge süpürme' kıstasının yalnızca tek bir araştırmada kullanıldığını, bunun tek başına gezegen sayılmayı engellememesi gerektiğini iddia etti. Metzger ve ekibi, hiçbir gezegenin yörüngesini tam olarak süpüremeyeceğini vurguladı. Ekip ayrıca, gezegen bilimi araştırmalarının tarihi boyunca Satürn'ün Titan ve Jüpiter'in Europa uydularının bile bilimsel amaçlarla gezegen olarak ele alınmış olduğunu hatırlattı.

Plütonun Yeniden Gezegen Sayılması İsteniyor 2

Philip Metzer, "IAU'nun tanımına göre, gezegen biliminin temel araştırma nesnesi olan gezegen kavramının, kimsenin daha önce kullanmadığı bir çerçevede anlaşılması gerekiyor. Bu durumda Güneş Sistemi'nin en karmaşık ve ilginç gezegenlerinden birisi araştırma dışında kalıyor. Plüton, Mars'tan daha dinamik ve canlıdır, Dünya'dan sonra en karmaşık jeolojiye sahip gezegendir." ifadelerini kullandı.

Plüton’un varlığı ilk olarak 1915 yılında Percival Lowell tarafından öngörülmüştü. 1930 yılında Clyde Tombaugh tarafından keşfedilen Plüton, 76 yıl boyunca Güneş Sistemi’nin dokuzuncu gezegeni olarak kabul edilmişti. Plüton 2006 yılında ise normal gezegen olmaktan çıkarılarak cüce gezegen statüsüne düşürülmüştü.

YORUMLAR