Hard Disklerin Ömrü Gerçekte Ne Kadar?

Hard Disklerin Ömrü Gerçekte Ne Kadar?
Can Erdil Şentürk
Can Erdil Şentürk - | teknoloji
YORUM YAZ

Merhaba Tamindir takipçileri. Eğer bir masaüstü veya dizüstü bilgisayar kullanıyorsanız bu bilgisayarların parçalarını özenle araştırıyor ve seçiyorsunuz. Hemen hemen her kullanıcı bilgisayarının olabildiğince yüksek performans vermesini ister. Fakat biz ne kadar yüksek performans istesek de kullandığımız bilgisayarın uzun ömürlü olması da gayet önemli. Sonuçta kimse kullandığı bilgisayarın ne kadar yüksek performanslı olsa da 1 sene sonra arızalanıp kullanılamaz hale gelmesini istemez.

Bir bilgisayarın uzun ömürlü olmasını birkaç kriter belirliyor. Bilgisayar parçaları arasında bilgisayar ömrünü en çok etkileyen parçalar HDD veya SSD türündeki depolama birimleri olabiliyor. Bilgisayarımızda sakladığımız bütün dosyaları depoladığımız depolama birimlerinin arızalanması demek müzik, fotoğraf, oyun, video, film, dizi, kitap, döküman arşivlerimizin yok olması anlamına gelebiliyor. Ayrıca bu parçalar arızalandığında Windows işletim sisteminin çalışması aksayabiliyor veya hiç çalışmıyor. Bilgisayarınızın farklı bir parçası arızalandığında o parçayı değiştirdiğinizde herhangi bir kayıp olmadan bilgisayarınızı kullanmaya devam edebiliyorsunuz. Fakat hard disk veya SSD arızaları kalıcı kayıplara neden olabilmekte.

Peki bilgisayarlarımızda kullandığımız bu depolama birimlerinin son kullanma tarihi ne? Ya da diğer bir deyişle hard disk ömrü ve SSD kullanım ömrünü hangi kriterler belirliyor? İşte bu yazımızda bu soruların cevabını vermeye çalışacağız.

Bilgisayarınızdaki depolama biriminin kullanım ömrü temel olarak disk türünüze ve o diski ne şekilde kullandığınıza göre değişecektir. Diilerseniz depolama birimlerinin ömürlerini etkileyen kriterleri disk türüne göre değerlendirelim:

Harddisk Kullanım Ömrü:

Klasik harddiskler ya da sabit diskler temel olarak mekanik bir sistemle çalışan; fakat günümüzde halen en yüksek depolama kapasitelerini sunan cihazlar olarak öne çıkıyor. Yüksek kapasiteleri sonucu arşivleme işlerinin bu cihazlarda yapılması beraberinde yüksek risk de getirmekte. Çünkü mekanik yapı kullanan bu depolama birimlerinin zamanla arıza yapmaları muhtemel. Eski plaklardaki gibi bir okuma kafası aracılığıyla işlem yapan sabit diskler zamanla bu okuma kafasının arıza yapması nedeniyle çalışmaz hale gelebiliyor. Bunun yanında veri yazılan bölümde oluşan "bad sector"ler sabit diskin belli alanlarına veri yazılmasını engelliyor ve bu bölümlerdeki veriler de okunamıyor.

Açıkçası bu tür arızaların ne zaman gerçekleşebileceğine dair kesin bir şey söylemek mümkün değil. Fakat online yedekleme konusunda çözüm sunan bir firma olan Backblaze, 5 yıllık deneyimlerinin sonuçlarını kullanıcılarla paylaşmış. Depolama işleri için farklı markalardan sabit diskleri tercih eden firma toplamda 40.000 civarında sabit disk kullanmış. 5 sene boyunca elde edilen sonuçlara göre sabit disklerin yüzde 80'i 4 sene dayanmış. Geriye kalan yüzde 20 ise ilk 4 sene içinde veri yazma hataları yaşamış. Söz konusu bu istatistiklerin yoğun veri yazılan veri merkezlerinde elde edildiğini belirtmekte fayda var. Daha az veri yazmanız veya daha sık veri yazmanıza bağlı olarak sabit diskinizin ömrü de değişecektir. Sürekli kullanılan bir sabit diskin eninde sonunda arızalanacağını bilerek verilerinizi sürekli yedeklemenizi öneriyoruz. Bu iş için bu yazımızda anlattığımız çözümlere göz atabilirsiniz:

Verilerinizi Neden ve Nasıl Yedeklemelisiniz?

SSD Kullanım Ömrü:

SSD diskler içerisinde herhangi bir mekanik parça barındırmayan, çok daha hızlı veri yazıp okuyabilen diskler. Bu disklerin içerisinde herhangi bir mekanik yapı olmaması onları sabit disklerden daha uzun ömürlü yapmakta. Fakat SSD diskler, maliyetleri şu an için sabit disklere göre daha yüksek olduğu için arşivleme için pek tercih edilmemekte. SSD disklerin sunduğu performans avantajı nedeniyle yaygın olarak Windows işletim sisteminin kurulduğu depolama birimleri olarak tercih edilmeleri onların daha hayati önem taşımasını sağlıyor.

SSD diskler için yaygın olarak söylenen; fakat gerçekte dayanağı olmayan "SSD'lerin belli veri yazma ve okuma ömürleri var" sözü, yapılan SSD dayanıklılık testleriyle çürütülmüş durumda. TechReport tarafından yapılan detaylı testte farklı markaların SSD'leri teste sokularak ne kadar veri yazma ve okuma işlemini gerçekleştirebildikleri incelenmiş. Bu test sonucu tüketicilere yönelik SSD'lerin 700 TB üzerindeki veri yazma ve okuma işleminin altından kalkabildiği gözlenmiş. Eğer günde 40 GB veri okuyup yazarsanız yaklaşık 50 sene SSD'nizi kullanmaya devam edebilirsiniz. Günlük kullanımda 40 GB oldukça yüksek bir miktar olacaktır. Genel olarak daha az veri okunup yazıldığını varsayarsak bir SSD'yi 50 yıldan fazla kullanabilmeniz mümkün.

Üretim teknolojileri ilerledikçe SSD'lerin GB başına maliyeti de düşmekte. Bu da bize daha yüksek kapasiteli SSD'leri daha makul fiyatlara satın alabilme imkanı sağlayacak.

Şu ana kadar yaptığımız açıklamalarda sabit diskinizi veya SSD'nizi sürekli kullanıyor olacağınızı varsayarak hesaplama yaptık. Peki verilerinizi depolama biriminize attıktan sonra kullanmadan saklayacaksanız durum ne olacak? Yani verilerinizi diskinize attıktan sonra bilgisayarınıza bağlamadan ve çalıştırmadan o diski saklayacaksanız diskiniz ne kadar dayanacak? Bu senaryoda da yine disk türünüze göre farklı sonuçlarla karşılaşmanız mümkün.

Sabit Disk Saklama Ömrü:

Verilerinizi bir sabit diske kopyaladıktan ve diski bilgisayarınızdan söküp güvenli bir yere yerleştirdikten sonra sabit diskinizin ne kadar dayanacağını diski sakladığınız ortamdaki ısı değişiklikleri belirleyebiliyor. Diski sakladığınız ortamın ideal koşullarda olması disk içerisinde yer alan mekanik parçaların düzgün çalışmasını sağlayan yağın zamanla kurumamasını sağlayacaktır. Bu yağın kuruması ise mekanik parçaların aksak çalışması veya hiç çalışmaması anlamına gelebilir. İdeal koşullar sağlandığında bir sabit disk içerisindeki verilerin kaybolması gibi bir sorun yaşanmayacaktır. Sabit diskiniz içerisindeki yağın kurumasını önlemek için o diski birkaç senede bir çalıştırmanız ve içindeki mekanik parçaların işlemesini sağlamanız öneriliyor.

SSD Saklama Ömrü:

SSD diskler klasik sabit disklere göre çok daha yeni teknolojiler oldukları için henüz kullanım ömürleri hakkında kapsamlı bir test yapılabilmiş değil. Fakat SSD'ler içerisinde saklanan verilerin çipler üzerinde saklandığı düşünülürse bu cihazların en büyük düşmanının nem olacağı söylenebilir. Yine ortamdaki fiziksel şartlar bir SSD'deki verilerin ömrünü belirleyecektir.

Siz ne kadar kullandığınız diski en iyi şartlarda saklamaya çalışsanız da gelişen veri teknolojileri gelecekte sakladığınız diski yeniden kullanmayı düşündüğünüzde onunla uyumlu donanım bulamamanıza sebep olabilir. 10 sene önce kullanılmakta olunan IDE teknolojisi artık yerini SATA'ya bıraktı. Bu nedenle günümüzde IDE yapıya sahip sabit diskleri bağlayabileceğiniz anakartları bulmak oldukça güç. Tüm bu bilgilerden çıkarılacak sonuç ise sakladığınız verileri farklı depolama yöntemlerini kullanarak saklamayı denemeniz. Yani dosyalarınızı SSD veya sabit diskinizin yanısıra bulut depolama sistemlerinde de yedeklerseniz ek bir çözüm üretmiş olursunuz. Bulut depolama sistemleri üzerine hazırladığımız bu yazı size fikir verebilir:

En İyi Bulut Dosya Depolama Servisleri

Umarız yazımızdaki bilgiler işinize yaramıştır. Bir sonraki yazımızda görüşmek üzere, hoşçakalın.

YORUMLAR