Facebook Birçok Şirkete Kullanıcıların Özel Mesajlarını Sattı

Facebook gizlilik

Amerika’nın en önemli gazetelerinden New York Times, yayınladığı yeni bir raporla Facebook ve diğer büyük teknoloji şirketleri arasında yapılan partnerlik anlaşmalarını ortaya koydu. Yayınlanan raporda, Facebook’un aslında hiç kimsenin erişmemesi gereken bilgileri diğer büyük şirketlere sattığı ortaya çıkarıldı. Yazının en dikkat çeken kısmı ise Facebook’un Spotify ve Netflix platformlarına, Facebook mesajlarına erişme hakkı sunmasıydı.

Gabriel J.X. Dance, Michael LaForgia ve Nicholas Confessore tarafından yazılan raporun ana hatları şöyleydi: "Dökümanların yanı sıra 50 eski Facebook çalışanıyla yaptığımız görüşmelerde, Facebook’un yasak olmasına karşın bazı önemli bilgileri partnerlerine verdiğini gördük. Buradan da anlaşılacağı üzere 2011 yılında Federal Ticaret Komisyonu ve Facebook arasında yapılan, kullanıcılardan izin almadan verilerinin paylaşılmaması yasağının çiğnendiğine dair şüpheler artıyor.

Elimizde olan belgelerin tümünde, çoğu çevrimiçi perakendeciler ve eğlence siteleri olan bunların yanı sıra otomobil üreticileri ve medya kuruluşlarının da yer aldığı 150 şirketin yasadışı verilerden yarar sağladıkları görülebiliyordu. Belgelerde bu şirketlerin her ay yüz milyonlarca insanın verilerine ulaştıkları bilgisi yer alıyordu. 2010 yılında başlayan 2017 yılına kadar devam eden bu partnerlik anlaşmalarının bazılarının hala devam ettiği biliniyor.”

Facebook kullanıcı verisi

Şirketler Facebook kullanıcılarının hangi bilgilerine ulaşabiliyorlar?

New York Times tarafından yapılan araştırma, aslında bir başka Amerikalı gazete Wall Street Journal tarafından yayınlanan bir başka yazıya dayanıyordu. O yazıda şirketlerin Facebook ile yaptıkları anlaşmalar aşağıdaki gibi sıralanmıştı:

  • Kullanıcılar veri paylaşımını devre dışı bırakmış olsalar bile Apple ile Facebook arasındaki anlaşma sebebiyle Apple, kullanıcıların Facebook bağlantılarına ve takvim kayıtlarına erişebiliyordu. Apple, Times’a yaptığı açıklamadaysa böyle bir erişimlerinin olduğunu bilmediklerini ve bu verilerin kullanıcıların cihazlarından alınamayacağını belirtmişti.
  • Facebook, Amazon’a kullanıcı adlarını ve iletişim bilgilerini veriyordu. Amazon bu verileri “uygun şekilde” kullandığı söylemekten ileri gitmedi. Gizmodo ise Amazon’un bu verileri sahte yorumlarla mücadele etmek için kullandığı yorumunu yapmıştı.
  • Facebook, Microsoft’un arama motoru Bing’e kullanıcıların arkadaşlarının isimlerini ve diğer bilgilerini görme hakkı vermişti. Microsoft bunun ortaya çıkmasından sonra açıklama yaparak, elde ettiği verileri sildiğini söyledi. Facebook ise herkese açık olarak paylaşılan bilgilerin Microsoft’un erişiminde olduğunu belirtmişti.
  • Facebook’un yaptığı en kötü veri aktarımıysa Spotify, Netflix ve Kanada Kraliyet Bankası’na oldu. Sosyal medya şirketi bu şirketlere kullanıcıların özel mesajlarına erişme imkanı sundu.

New York Times, Facebook’un büyük şirketlere üç farklı partnerlik anlaşması sunduğu dile getirdi. Bunlardan birincisine Facebook’un “entegrasyon” dediği ve BlackBerry gibi şirketlere kendi telefonlarına özel uygulamalar üretebilmelerinin önünü açtığı aktarıldı. Entegrasyon ile üreticilerin kendi cihazlarına entegre Facebook uygulamaları yapabildileri ve böylece istedikleri gibi Facebook üzerinden veri çekebildikleri belirtildi.

İkinci partnerlik türünün, Bing’in yaptığı gibi, “anında kişiselleştirme” olduğu iddia edildi. Bu partnerlik türü sayesinde 2010 yılından sonra her Facebook kullanıcısı varsayılan konuma getirildi ve Bing gibi servislerin onların bilgilerini çekerek, kendi sayfalarını kullanıcılara özel hale getirebildikleri söylendi. Örneğin; Yelp’e Facebook ile giriş yaptığınızda, arkadaşlarınız hangi yerleri ziyaret ettiğini görebiliyordunuz. Bu tür kişiselleştirmelerin fark edilmesiyle Facebook eleştiri yağmuruna tutulmaya başlanmıştı ve bunun sonucunda bu program 2014 yılında sona erdirilmişti. Buna rağmen New York Times tarafından elde edilen belgelerde, Bing’in bu özelliği 2017 yılına kadar kullanabildiği görüldü. İsmi belli olmayan iki şirketin ise bu yaza kadar aynı erişime sahip oldukları söylenenler arasında yerini aldı.

Üçüncü ve son partnerlik türüyse tek seferlik yapılan anlaşmalarıydı ve hepsi açık ara en korkunç olanlarıydı. Facebook, aralarında Spotify, Netflix ve Kanada Kraliyet Bankası gibi şirketlerin olduğu bazı kurumlara, kullanıcıların mesajlarını okuma imkanı tanımıştı. Facebook’un mesajlaşma uygulaması üzerinde çalıştığı yıllarda oluşturduğu bir API sayesinde verilen bu izinler, oldukça geniş kapsamlıydı. Fakat New York Times bu partnerlik türüne dair çok fazla detay vermedi ya da ellerine detaylar geçmedi.

Facebook veri gizliliği

Veri dağıtmaktan vazgeçmedi

Times’ın yazısında yer alan bir başka detay ise yasaklanmış olmasına karşın Yahoo ve Rusya merkezli arama motoru Yandex’in kullanıcı verilerine istedikleri gibi eriyor oluşlarıydı. ABD tarafından Facebook’a kati yasaklar getirilmiş olmasına karşın Facebook bunları dinlememiş ve büyük şirketlere verileri dağıtmaya devam etmişti.

Tüm bu yaşananlara rağmen geçtiğimiz günlerde Facebook Ana Pazarlama Sorumlusu Carolyn Everson bir açıklama yapmış ve “gizlilik şirketimizin temelini oluşturuyor” demişti. Ardından Facebook’un New York’daki Bryant Park’ında bir stant açtığını ve isteyenlerin buraya giderek, kendi verilerinin nasıl kullanıldığını görebilecekleri duyurulmuştu.

Facebook’un 150 şirketle ayrı ayrı ne tür anlaşmalar yaptığı ve bu şirketlere kullanıcıların hangi gizli bilgileri verdiği henüz gizemini korurken, artık sosyal medya şirketlerinin zararlı oluşumlara evrildikleri görülmüş oldu.